
FURKAN OMURTAG BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Barındırma ve Tutulma Koşulları İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, kendisine cinsel istismarda bulunan kişiyle aynı cezaevine konulması nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığın korunması hakkının; tutukluluğa itiraz incelemesinin duruşmasız olarak ve eş değer hâkimlikçe yapılması, tutukluluğun haksız ve orantısız olması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurunun kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği yönünden ihlal kararı verilmiştir. Tutuklama kararının çocuk olması nedeniyle uluslararası sözleşmelere uygun değerlendirilmediği, tutuklama tedbirinin ölçülü olmadığı tespit edilmiştir. Tutukluluğa itiraz incelemesinin duruşmasız ve eş değer hâkimlikçe yapılması ile kişinin maddi ve manevi varlığının korunması hakkına ilişkin iddialar kabul edilemez bulunmuştur. Başvurucuya 18.000 TL manevi tazminat ödenmesine ve yargılama giderlerinin başvurucuya verilmesine hükmedilmiştir.

Bu karar neden önemli?
Bu karar, çocukların tutuklanmasında uluslararası sözleşmelerde belirtilen ilkelere uygun değerlendirme yapılmasının zorunlu olduğunu gösterir. Ayrıca, tutuklama kararlarında çocuk olma durumunun somut şekilde değerlendirilmemesi kişinin özgürlüğünün gereksiz yere kısıtlanmasına yol açabilir. Bu nedenle, çocukların tutuklanması durumunda kararların somut olayın özelliklerine göre ölçülü ve gerekçeli olması gerekir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
Çocukların tutuklanması halinde, başvuru yaparken tutuklama kararının gerekçelerinde çocuğun yaşının ve özel durumunun açıkça belirtilmiş olması önemlidir. Tutuklama kararının ve itiraz kararlarının tarihleri ile tebliğ tarihleri başvuru dosyasına eklenmelidir. Tutukluluğa itiraz yollarının tüketildiğine dair belgeler sunulmalı, adli kontrol gibi alternatif tedbirlerin uygulanıp uygulanmadığı açıklanmalıdır. Başvuru süresi içinde bireysel başvuru yapılmalı ve somut delil olarak tutuklama kararları, itiraz kararları, tebliğ belgeleri ve varsa infaz hâkimliği kararları eklenmelidir. Başvurunun kabul edilebilmesi için iddialar somut olay ve belgelerle desteklenmelidir.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.

Kötü muamele / işkence / Barındırma ve tutulma koşulları ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, ceza infaz kurumundaki bazı uygulama ve kısıtlamalar nedeniyle de kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutulma koşulları nedeniyle adil yargılanma hakkının ve kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, yakalama, gözaltı ve tutuklamanın hukuka aykırı olması, tutukluluğun makul süreyi aşması, tutukluluk incelemelerinin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması, soruşturma dosyasında gizlilik kararı verilmesi nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; arama ve elkoyma tedbirinin hukuka aykırı olması nedeniyle adil yargılanma hakkının; gözaltı sürecindeki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; ceza infaz kurumundaki bazı uygulamalar nedeniyle özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının; mal varlığına tedbir konulması nedeniyle mülkiyet hakkının, meslekten ihraç nedeniyle adil yargılanma ve mülkiyet haklarının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, yakalama, gözaltına alma ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; ceza infaz kurumundaki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; soruşturma aşamasındaki birtakım işlemler nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutulma koşulları nedeniyle kötü muamele yasağının, söz konusu koşullar ile ilgili şikâyet dilekçelerinin iletilmesi gereken resmî kurumlara gönderilmemesi nedeniyle de adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma, yeterli yemek verilmeme, sağlık hizmetlerinin gerektiği gibi sağlanamaması ve bu konulardaki başvurunun infaz hâkimliğince incelenmeden reddedilmesi nedeniyle kötü muamele yasağıyla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, mal varlığına tedbir konulması nedeniyle mülkiyet hakkının; ceza infaz kurumunda uygun olmayan şartlarda tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının; velayet altındaki çocukların hafta sonu ceza infaz kurumuna ziyaretinin kısıtlanması nedeniyle özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının; gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması, tutukluluğun makul süreyi aşması, sulh ceza hâkimliklerinin bağımsız ve tarafsız olmaması, tutukluluğa itirazların değerlendirilmemesi, tutukluluk incelemelerinin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması, yakalama ve tutuklama nedenleri ile suçlamaların bildirilmemesi ve bir kısım tutukluluk incelemesinin kanunda öngörülen süre içinde yapılmaması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutulma koşulları ile eğitim ve spor faaliyetlerinin kısıtlanması nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda uygun olmayan şartlarda tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının; ceza infaz kurumunda açık görüş, kapalı görüş ve telefonla görüş haklarının sınırlandırılması ve haberleşme araçlarının kullanımının yasaklanması nedenleriyle özel hayata ve aile hayatına saygı hakkı ile haberleşme hürriyetinin; ceza infaz kurumunda sınavlara girilememesi nedeniyle eğitim hakkının; gözaltı tedbirinin hukuki olmaması, kanuni gözaltı süresinin aşılması, soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması, tutuklama tedbirinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması ve tutukluluğa itirazların değerlendirilmemesi nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumundaki tutulma koşulları nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.