
FATİH AKTAŞ BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Cezaevinde Ölüm ve Yaşam Hakkı İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, tıbbi teşhis ve tedavi için sevk edildiği sağlık kurumunda görevli hekimlerce tedavinin ceza infaz kurumu şartlarında da yapılabileceği gerekçesiyle ceza infaz kurumuna geri gönderilen, psikolojik rahatsızlığı bulunan bir tutuklunun yaşamının korunması için gerekli önlemlerin alınmaması sonucu ölmesi ve bu olay hakkında etkili bir ceza soruşturması yürütülmemesi nedeniyle yaşam hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurunun E Tipi Ceza İnfaz Kurumu görevlileri yönünden yaşam hakkının ihlal edildiği iddiası süre aşımı nedeniyle kabul edilemez, hastanede görevli hekimler yönünden ise başvuru yolları tüketilmediği için kabul edilemez bulunmuştur. Başvurucunun oğlunun ölümüyle ilgili etkili ceza soruşturması yürütülmediği iddiası, farklı soruşturma usulleri ve başvuru süresi ile başvuru yollarının tüketilmemesi gerekçeleriyle reddedilmiştir. Bu nedenle başvurunun her iki yönüyle de kabul edilemez olduğuna karar verilmiştir.

Bu karar neden önemli?
Bu karar, yaşam hakkı ihlali iddialarında başvuruların zamanında yapılması ve idari ile yargı mercileri önünde tüm yasal başvuru yollarının tüketilmesinin zorunlu olduğunu gösterir. Süre aşımı veya başvuru yollarının tamamlanmaması durumunda başvurular usulden reddedilir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
Yaşam hakkı ihlali iddialarında başvurunuzu zamanında yapmalısınız. Ceza soruşturması gerektiren durumlar dışında, tıbbi ihmal iddialarında idari ve hukuk mahkemelerinde tam yargı davası açmanız gerekir. Başvurunuzda, ilgili kararların tebliğ tarihlerini, soruşturma ve itiraz dilekçelerinizi, doktor raporlarını ve varsa disiplin soruşturması belgelerini eklemelisiniz. Başvuru süresini geçirmemeye dikkat edin ve önce tüm idari ve yargısal başvuru yollarını tüketin.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.

Sağlık ve tedavi / Cezaevinde ölüm ve yaşam hakkı ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, yaşamının korunması için gerekli tedbirler alınmayan hükümlünün ölmesi nedeniyle yaşam hakkının, ölümcül hastalığa rağmen infazın ertelenmemesi ve olay hakkında etkili ceza soruşturması yürütülmemesi nedenleriyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, mahpusun yetersiz sağlık koşulları nedeniyle rahatsızlanıp ısrarlı taleplerine rağmen tedavisinin yaptırılmaması sonucu ölmesi ve bu olay hakkında yürütülen ceza soruşturmasının etkisizliği nedeniyle yaşam hakkının, kişinin siyasi düşüncesine ve dünya görüşüne istinaden hukuka aykırı bir şekilde tutuklanması nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, nefret söylemlerinin sonucu olarak mahpusun ötekileştirilip ayrımcılığa maruz bırakılmak suretiyle ceza infaz kurumunda kötü muameleye maruz bırakılması nedeniyle kötü muamele yasağı ile bu yasakla bağlantılı olarak eşitlik ilkesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bir hükümlünün yaşamının korunması için gerekli tedbirlerin alınmaması sonucu meydana gelen intihar olayı hakkında etkili ceza soruşturması yürütülmemesi nedeniyle yaşam hakkının, olaydan doğan zararların tazmini talebiyle açılan tam yargı davası yargılama sürecinin etkili olmaması nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru yaşamının korunması için gerekli tedbirler alınmayan mahpusun ölmesi ve bu olay hakkında etkili bir ceza soruşturması yürütülmemesi nedeniyle yaşam hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvurucu, tutuklu olarak yapılan yargılamasında cezaevinde tutulmasının hayati tehlike oluşturduğu gerekçesi ile serbest bırakılma taleplerinin reddedilmesi ve sağlık durumu nedeniyle cezaevi şartlarında tutulmasının yaşamını tehlikeye sokması nedeniyle yaşam hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüş, yeniden rapor aldırılması ve tedbiren tahliyesi talebinde bulunmuştur.
Başvuru, başvurucunun babasının cezaevinde hükümlü olarak bulunduğu sırada, kanser hastası olması sebebiyle cezasının ertelenmesi talebinde bulunulmasına rağmen bu talebin Adli Tıp Kurumunca verilen rapor doğrultusunda reddedilmesi, raporun verilmesinden yaklaşık iki ay sonra babasının vefat etmesi ve raporu veren Adli Tıp Kurumu görevlileri hakkında yürütülen soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi nedenleriyle yaşam hakkı ile işkence ve eziyet yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, açlık grevinin yol açtığı sağlık durumuna rağmen yetersiz koşullara sahip hastanede tutulma nedeniyle yaşam hakkı ile kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunun koşullarının başvurucunun mevcut hastalığına uygun olmaması ve bu koşulların düzeltilmesi talebinin reddedilmesi nedenleriyle yaşam hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, sağlıklı olarak girilen cezaevinde ölümcül bir hastalığa yakalanılması nedeniyle yaşam hakkının; beraat kararı yerine mahkûmiyet kararı verilmesi, hükmün açıklandığı duruşmada müdafiin bulunmaması ve duruşmaya çağrılarak dinlenmesi istenen kişinin dinlenmemesi nedenleriyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, kronik hastalığının bulunduğunun belirtilmesine rağmen mahpusun tutulmaya devam edilmesi, gerekli tedavinin zamanında yapılmaması sonucu meydana gelen ölüm olayı ile ilgili olarak açılan tam yargı davasının reddedilmesi ve makul sürede sonuçlandırılmaması nedenleriyle yaşam hakkının, ölümden dolayı duyulan keder nedeniyle de kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.