BEDRETİN ÇİÇEK BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Eğitim Hakkı ve Uzaktan Eğitim İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, infaz hâkimliğine yapılan şikâyetin esasa girilmeden reddedilmesi nedeniyle eğitim hakkıyla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, Şanlıurfa T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu bulunurken Açık Öğretim Fakültesi Adalet Bölümüne kayıt yaptırmak ve sınavlara katılmak istemiştir. Ceza İnfaz Kurumu, ailesinin kayıt işlemlerini yapmasına rağmen evrakların kurumda sunulmaması gerekçesiyle başvurucunun sınavlara alınmamasına karar vermiştir. Başvurucu, bu duruma karşı İnfaz Hâkimliğine şikâyette bulunmuş ancak İnfaz Hâkimliği şikâyetleri esasa girmeden işlemsiz iade etmiştir. Anayasa Mahkemesi, İnfaz Hâkimliğinin şikâyetleri esas yönünden incelemeyerek etkili başvuru hakkını engellediğini ve bu nedenle eğitim hakkı ile bağlantılı etkili başvuru hakkının ihlal edildiğini tespit etmiştir.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutukluların eğitim hakkına yönelik müdahalelere karşı etkili başvuru yollarının sağlanmasının zorunluluğunu vurgulamaktadır. İnfaz hâkimliklerinin, eğitim hakkı ile bağlantılı şikâyetleri esas yönünden incelemeden reddetmesinin etkili başvuru hakkının ihlali anlamına geldiğini ortaya koyarak, benzer durumlarda mahkemelerin görev ve sorumluluklarını netleştirmektedir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Ceza infaz kurumunda eğitim hakkı ile ilgili şikâyetlerde, başvurunun eksiksiz ve açık şekilde yapılması; 2) İnfaz hâkimliğine yapılan başvurularda dilekçelerin usulüne uygun teslim edilmesi ve takip edilmesi; 3) İnfaz hâkimliğinin şikâyeti esas yönünden incelemediği durumlarda itiraz ve üst mercilere başvurma yollarının araştırılması; 4) Başvuru süresi ve usul kurallarına dikkat edilmesi; 5) Başvuru sırasında somut delillerin ve belgelerin eklenmesi.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Diğer cezaevi hakları / Eğitim hakkı ve uzaktan eğitim ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun internet yoluyla üniversite derslerine ve sınavlarına katılma talebinin reddedilmesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklama tedbirinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması ve soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; hâkimlik mesleğinden çıkarılma, ceza infaz kurumunda mektupların Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine kaydedilmesi ile açık ve kapalı görüş hakkının sınırlandırılması nedenleriyle özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının; doktora eğitimine devam edememe ve dikey geçiş sınavına girişe izin verilmemesi nedenleriyle eğitim hakkının; vaiz görüşmelerinden yararlandırılmama nedeniyle din ve vicdan özgürlüğünün; ceza infaz kurumundaki sportif ve kültürel nitelikteki faaliyetlere katılmaya izin verilmemesi nedeniyle kötü muamele yasağının; soruşturma sürecindeki birtakım uygulamalar nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, terör suçlarından tutuklu olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı'na girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan ve açıköğretim fakültesinde öğrenci olan başvurucunun "e-kampüs" sisteminden yararlanma talebinin değerlendirilmemesi nedeniyle eğitim hakkıyla bağlantılı etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, darbe teşebbüsüyle bağlantılı olarak yürütülen soruşturmada uygulanan gözaltına alma ile tutuklama tedbirinin hukuki olmaması ve tutukluluğun makul süreyi aşması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; lisans ve yüksek lisans eğitimine devam edememe nedeniyle de eğitim hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluluğun bağımsız ve tarafsız hâkim güvencelerine aykırı olan sulh ceza hâkimliklerince karara bağlanması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; gözaltı ve tutukluluk süreçlerindeki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; sınavlara girişin yasaklanması nedeniyle eğitim hakkının; meslekten çıkarma kararının Resmî Gazete ve internet sitelerinde yayımlanması nedeniyle masumiyet karinesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, terör suçlarından tutuklu olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun Dikey Geçiş Sınavına girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, terör suçlarından hükümlü olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun olağanüstü hâlin devamı süresince uzaktan eğitim sınavlarına girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun yabancı dil sınavına götürülme talebinin uygun görülmemesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklu bulunan başvurucunun akademik çalışmaları için yararlanmak istediği yabancı kaynakların ceza infaz kurumunca temin edilmemesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.