HALİL KARAGÖZ BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Telefonla Görüşme Hakkı İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, aynı yerleşke içinde bulunan tutuklu eşiyle açık ve kapalı görüş yaptırılmaması ile eşle yapılan telefon görüşmesinin hem arayan hem de aranan yönünden haftalık telefonla görüşme hakkından düşürülmesi nedeniyle aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, aynı ceza infaz yerleşkesinde tutuklu bulunan eşiyle açık ve kapalı görüş yapmasına izin verilmemesi ve eşle yapılan telefon görüşmelerinin her iki tarafın haftalık telefon hakkından düşülmesi nedeniyle aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiğini iddia etmiştir. Başvurucu, bu uygulamalar nedeniyle on üç yaşındaki oğlu ile görüşememiştir. İdari makamlar ve yargı mercileri başvurucunun taleplerini reddetmiş, ancak Anayasa Mahkemesi, eşler arasında asgari iletişim ve temasın sağlanması için gerekli tedbirlerin alınmadığını ve telefon görüşmelerinde uygulanan haftalık hak düşürme kuralının makul gerekçelerle açıklanmadığını tespit ederek aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir. Mahkeme, açık ve kapalı görüşlerin düzenli yapılmaya başlanması nedeniyle bu ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasına gerek görmezken, telefon görüşmelerine ilişkin ihlalin giderilmesi için yeniden yargılama yapılmasına hükmetmiştir ve başvurucuya manevi tazminat ödenmesine karar vermiştir.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarında tutuklu eşlerin aynı yerleşke içinde olmalarına rağmen yüz yüze görüşmelerinin engellenmesinin ve telefon görüşmelerinde haftalık hakların her iki taraftan düşülmesinin aile hayatına saygı hakkı kapsamında pozitif yükümlülüklerin ihlali olduğunu ortaya koymuştur. Karar, devletin tutuklu ve hükümlülerin aileleriyle asgari düzeyde iletişim kurmalarını sağlama yükümlülüğünü vurgulayarak, bu hakların güvenlik gerekçeleriyle sınırlanmasının makul ve gerekçeli olması gerektiğini belirtmiştir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1. Başvuruda, tutuklu veya hükümlü ile yapılan görüşme taleplerinin açık ve kapalı görüş şeklinde net olarak belirtilmesi ve talebin gerekçelendirilmesi; 2. Telefon görüşmelerine ilişkin hakların kullanım şekli ve haftalık hakların düşürülmesi uygulamasına dair somut örneklerin ve etkilerinin dosyaya eklenmesi; 3. İdari ve yargısal başvuru yollarının süresi içinde ve usulüne uygun olarak tüketildiğinin belgelenmesi; 4. Başvuruda, aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiğine dair somut ve ölçülebilir etkilerin (örneğin çocukla görüşememe durumu) açıkça ifade edilmesi; 5. Başvurunun yapılacağı mercilere, başvurucunun ve tutuklunun aynı yerleşke içinde bulunduğuna dair resmi belgelerin sunulması.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Telefon, mektup ve haberleşme / Telefonla görüşme hakkı ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması, tutukluluk incelemelerinin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması ve sulh ceza hâkimliklerinin yapısı nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; ceza infaz kurumundaki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; arama ve elkoyma işlemlerinin hukuki olmaması nedeniyle özel hayata saygı hakkının; açık görüş ve telefonla görüşme haklarının sınırlandırılması nedeniyle haberleşme hürriyetinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda avukat ile yapılan görüşmelerin kayda alınması ve infaz koruma memurlarının nezaretinde gerçekleşmesi nedenleriyle adil yargılanma hakkının, açık görüş (ziyaret) hakkının sınırlandırılması ve farklı ceza infaz kurumunda bulunan eşlerin birbirleriyle telefonla haberleşme imkânından yararlandırılmamaları nedenleriyle de aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda hükümlü olarak bulunan ve hücre disiplin cezası alan başvurucunun, söz konusu ceza infaz edilirken aynı zamanda ziyaretçi kabulüne, telefonla haberleşmesine ve televizyon izlemesine de izin verilmemesi nedenleriyle ifade özgürlüğü ile özel hayatın korunmasını isteme hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, yakalama, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması, tutukluluğa itirazın bağımsız ve tarafsız hâkim güvencelerine aykırı olan sulh ceza hâkimliklerince karara bağlanması, soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması, tutukluğa ilişkin incelemelerin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması, bu incelemeler sırasında alınan savcılık görüşünün bildirilmemesi ve tutukluluğun devamı kararlarına karşı yapılan itirazların sürüncemede bırakılması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; mal varlığına yönelik uygulanan tedbir nedeniyle mülkiyet hakkının; hukuka aykırı arama kararlarına dayanılarak üzerinin, evinin ve arabanın aranması, ceza infaz kurumunda açık görüş ve telefonla görüş haklarının sınırlandırılması ile mektupla haberleşmenin yasaklanması nedenleriyle haberleşme hürriyetinin, özel hayata ve aile hayatına saygı ile konut dokunulmazlığı haklarının; yapılan birtakım açıklamalar ve haberler nedeniyle masumiyet karinesinin; soruşturma sürecindeki birtakım uygulamalar nedeniyle adil yargılanma hakkının; gözaltı sürecindeki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, telefonla görüşme ve ziyaret gününün öğrenim gören çocuklarıyla görüşmeyi sağlayacak şekilde belirlenmesi talebinin reddedilmesi nedeniyle aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, buna yönelik şikâyetin yargı makamlarınca incelenmemesi nedeniyle mahkeme (karar) hakkının, ziyaret günleri ile telefonla görüşme hakkının sınırlandırılması nedeniyle aile hayatına saygı hakkı ile haberleşme hürriyetinin, eğitim ve iyileştirme faaliyetleri ile ödüllendirmelerden yararlanılmaması nedeniyle maddi ve manevi varlığın korunması ve geliştirilmesi hakkı ile mahkûmiyet kararı bulunmaksızın resmî yazışmalarda "terör örgütü üyesi olma suçuyla tutuklandığı" ifadesinin bulunması nedeniyle masumiyet karinesinin ihlal edildiğine ilişkindir.
BAŞVURU KONUSU Başvuru, telefonla görüşme hakkının kullandırılmaması nedeniyle haberleşme hürriyetinin ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, telefonla görüşme hakkının kullandırılmaması nedeniyle haberleşme hürriyetinin ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
BAŞVURU KONUSU Başvuru, telefonla görüşme hakkının kullandırılmaması nedeniyle haberleşme hürriyetinin ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, telefonla görüşme ve ziyaret gününün öğrenim gören çocuklarıyla görüşmeyi sağlayacak şekilde belirlenmesi talebinin reddedilmesi nedeniyle aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.