RIDVAN ÇELİK BAŞVURUSU (2)
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Fiziksel Şiddet ve Darp İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, ceza infaz kurumunda gerçekleşen fiziksel şiddet nedeniyle insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, ceza infaz kurumunda koğuş sayımı sırasında slogan atarak direnmesi üzerine kurum personeli tarafından zor kullanılarak sıraya alındığını, bu esnada fiziksel şiddete maruz kaldığını ve sağ dizinde morarma (ekimoz) oluştuğunu iddia etmiştir. Başvurucu, bu müdahale nedeniyle savcılığa şikayette bulunmuş, ancak yürütülen soruşturmada kamera kayıtlarında tekme atıldığına dair delil bulunmadığı, personelin aşırı güç kullanmadığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmiştir. Anayasa Mahkemesi, tıbbi raporla sabitlenen yaralanmanın sadece koldan tutulup kaldırılmayla açıklanamayacak düzeyde olduğunu, soruşturmanın ise kamera kayıtları ve tıbbi rapor arasındaki çelişkiyi giderici, makul ve doyurucu açıklamalar içermediğini, ayrıca soruşturmanın bağımsız ve etkili yürütülmediğini tespit ederek insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının maddi ve usul boyutlarının ihlal edildiğine karar vermiştir.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarında gerçekleşen fiziksel müdahalelerin kötü muamele yasağı kapsamında değerlendirilmesinde tıbbi raporların ve kamera kayıtlarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini, ayrıca devletin etkili ve bağımsız soruşturma yürütme yükümlülüğünü vurgulamaktadır. Böylece, yaralanmanın oluş şekline dair makul açıklama yapılmadan ve soruşturma süreci usulüne uygun yürütülmeden verilen kovuşturmaya yer olmadığı kararlarının insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağı ihlali oluşturacağına dair önemli bir emsal teşkil etmektedir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Fiziksel müdahale iddialarında mutlaka tıbbi rapor ve diğer somut delilleri başvuruya ekleyiniz. 2) Soruşturma sürecinde olayla ilgili tüm tanık ve şüphelilerin ifadelerinin alınmış olmasına dikkat ediniz. 3) Kamera kayıtları veya diğer görüntü delillerinin incelenme tutanaklarını başvuru dosyasına dahil ediniz. 4) Başvurunuzu, ihlali öğrendiğiniz tarihten itibaren yasal süreler içinde yapınız. 5) Soruşturmanın bağımsız ve etkili yürütülmediğine dair somut şüpheleriniz varsa bunları açıkça belirtiniz.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Kötü muamele / işkence / Fiziksel şiddet ve darp ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, ceza infaz kurumunda darbedilme ve olaya ilişkin etkili soruşturma yürütülmemesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru ceza infaz kurumunda darp edilme nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, hükümlü olarak bulunulan ceza infaz kurumunda yapılan operasyonda güvenlik güçlerince atılan gaz bombasının isabet etmesi sonucunda sağ kolun dirseğinden kesilmesi üzerine açılan tam yargı davasının reddedilmesi ve yaralanma sonrasında tıbbi yardımın geç yapılması nedenleriyle yaşam hakkı, işkence ve kötü muamele yasağı, makul sürede yargılanma hakkı ve ayrımcılık yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda hükümlü olarak tutulan başvurucunun başka bir mahkûm tarafından kesici bir aletle yaralanması ile sonuçlanan olayda ceza infaz kurumu görevlileri hakkında etkili bir ceza soruşturması yapılmaması sonucu kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi nedeniyle Anayasa’nın 17. maddesinde güvence altına alınan kötü muamele yasağı kapsamında üçüncü kişilerin şiddetine karşı koruma yükümlülüğü ile bu yöndeki iddiaların etkili bir şekilde soruşturulması yükümlülüğünün ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda infaz ve koruma memurları tarafından darbedilme nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kamu görevlilerinin darp, tehdit ve hakaretine maruz kalma nedeniyle insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz memurlarının fiziki güç kullanması sonucu meydana gelen yaralanma ve bu olay hakkında yürütülen ceza soruşturmasının etkisiz, koğuşların kalabalık olması ve ceza infaz kurumuna sunulan dilekçelerin işlememe konulmaması nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklu olarak bulunulan ceza infaz kurumunda yapılan operasyonda güvenlik güçlerince yaralanma sonucu yaşam hakkının, bu olayla ilgili tam yargı davasının reddedilmesi sonucu yaşam hakkıyla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumu görevlilerinin hukuka aykırı güç kullanımı neticesinde yaralanma meydana gelmesi ve buna ilişkin ceza soruşturmasının etkili yürütülmemesi nedeniyle eziyet yasağının ihlal edildiğine ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda protesto eylemine yapılan müdahale neticesinde yaralanmadan dolayı açılan ceza soruşturmasının etkili yürütülmemesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.