
NEŞET SAKARYA BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Kalabalık Odada Tutulma İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, ceza infaz kurumunun koşulları ve özellikle kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, silahlı terör örgütü üyeliği suçundan ceza infaz kurumunda tutulurken, kapasite aşımı nedeniyle farklı cezaevlerine sevk edilmiş ve bu süreçte kalabalık koğuşlarda, kişi başına düşen asgari 3 metrekarelik yaşam alanının altında (2,15-2,86 m²) bir alanda yaklaşık 1 yıl 21 gün boyunca barındırılmıştır. Başvurucu, yerde yatmak zorunda kalması, sıcak suya erişimde aksaklıklar ve kişisel ihtiyaçların karşılanmasında zorluklar nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. İnfaz hâkimliği başvurucunun şikâyetini kabul etmiş, ancak mahkeme bu kararı kaldırmıştır. Anayasa Mahkemesi, başvurucunun kişisel yaşam alanının uzun süre 3 m²'nin altında kalmasının, özgürlükten mahrumiyetin doğal sonucu olan acı düzeyini aşan kötü muamele oluşturduğunu tespit ederek, Anayasa'nın 17. maddesinde güvence altına alınan kötü muamele yasağının ihlal edildiğine karar vermiştir. Mahkeme, başvurucuya 150.000 TL manevi tazminat ödenmesine hükmetmiştir.

Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarında tutuklu ve hükümlülerin kişi başına düşen asgari yaşam alanının önemini ve bu alanın uzun süre 3 metrekarenin altında kalmasının kötü muamele yasağı kapsamında insan onurunu zedeleyen bir ihlal teşkil ettiğini netleştirmektedir. Karar, kalabalık koğuşlarda barındırılan mahpusların temel haklarının korunması ve kötü muamele yasağının kapsamının somut ölçütlerle belirlenmesi açısından emsal teşkil etmektedir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Başvuru süresine dikkat edilerek, nihai kararın tebliğ tarihinden itibaren zamanında başvuru yapılmalıdır. 2) Kişisel yaşam alanı ölçümleri ve koğuş kapasite bilgileri gibi somut deliller başvuruya eklenmelidir. 3) Tutulma koşullarının sürekliliği ve kalıcılığına ilişkin belgeler sunulmalıdır. 4) Başvuru sırasında koğuş dışı dolaşım ve etkinlik imkanlarına dair bilgiler açıklanmalıdır. 5) Başvuru hakkının kötüye kullanılmaması için usul kurallarına riayet edilmelidir.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.

Kötü muamele / işkence / Kalabalık odada tutulma ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, getirilen kıyafetlerin eski olduğu gerekçesiyle teslim edilmemesi nedeniyle de maddi ve manevi varlığın korunması ve geliştirilmesi hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulmaya ve çamaşır yıkama hizmeti verilmemesine ilişkin şikâyetin infaz hâkimliğince değerlendirilmeksizin reddedilmesi nedeniyle kötü muamele yasağıyla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma ve bundan kaynaklanan sorunlar nedeniyle kötü muamele yasağının, isteği dışında başka bir ceza infaz kurumuna nakledilme nedeniyle de özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma ve hijyen koşullarının elverişsiz olması nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklu olarak konulan ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeni ile kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma ve buna ilişkin şikâyetin infaz hâkimliğince esas yönünden incelenmeksizin reddedilmesi nedeniyle Anayasa'nın 17. maddesinde güvence altına alınan kötü muamele yasağıyla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, odada kalan kişi sayısının çokluğuna ve koşulların uygun olmadığına ilişkin şikâyetin infaz hâkimliğince görev yönünden reddine karar verilmesi nedeniyle etkili başvuru hakkının, içtihat farklılığı nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru; ceza infaz kurumunda sağlık hizmetlerine erişememe nedeniyle maddi ve manevi varlığın korunması hakkının, kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, odada kalan kişi sayısının çokluğuna ve koşulların uygun olmadığına ilişkin şikâyetin infaz hâkimliğince görev yönünden reddine karar verilmesi nedeniyle etkili başvuru hakkının, içtihat farklılığı nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.