F.E. VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Cezaevi Operasyonları ve Toplu Müdahale İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, infaz koruma memurlarının hükümlü ve tutuklu çocuklara sistematik ve insan onuruna aykırı bir şekilde davranarak kötü muamele yasağını ihlal ettikleri iddialarına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurunun bir kısmında kötü muamele yasağının usul yönünden ihlal edildiğine, bir kısmında ise ihlal olmadığına karar verilmiştir. Başvurucu M.K.nın başvurusu düşürülmüş, H.B. yönünden usul yönünden ihlal bulunmamıştır. Diğer başvurucular yönünden ise kötü muamele yasağının usul yönünden ihlali tespit edilmiştir. Maddi ihlal bulunmamış, ihlal edilen başvuruculara manevi tazminat ödenmesine ve dosyanın yeniden soruşturma yapılmak üzere ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine hükmedilmiştir.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, çocuk hükümlü ve tutuklulara yönelik kötü muamele iddialarında devletin etkin ve usulüne uygun soruşturma yapma zorunluluğunu gösterir. Özellikle tıbbi muayenelerin zamanında ve güvenilir şekilde yapılmaması ile darp iddialarının ayrıntılı incelenmemesi, kötü muamele yasağının usul yönünden ihlaline yol açabilir. Vatandaşlar, kötü muamele iddialarında soruşturmanın eksiksiz ve adil yapılmasının önemini bu karardan öğrenebilir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
Benzer başvurularda, olay tarihleri ve olayın gerçekleştiği yer açıkça belirtilmelidir. Tıbbi muayene raporları, muayenenin ne zaman ve hangi koşullarda yapıldığını gösterir şekilde dosyaya eklenmelidir. Darp ve kötü muamele iddialarını destekleyecek kamera kayıtları, tanık beyanları ve disiplin soruşturması kararları sunulmalıdır. Başvuru öncesinde iddiaların ilgili ceza infaz kurumu ve savcılık tarafından etkin şekilde soruşturulup soruşturulmadığına dair belgeler toplanmalıdır. Başvuruların süresi içinde yapılması ve önce idari ve adli başvuru yollarının tüketilmesi gerekmektedir.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Kötü muamele / işkence / Cezaevi operasyonları ve toplu müdahale ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, cezaevinde yapılan operasyonda kötü muamale yasağının ihlal edildiği iddiası ile açılan tam yargı davasının reddedilmesinin adil yargılanma ve makul sürede yargılanma haklarını ihlal ettiği iddialarına ilişkindir.
Başvurucu, Üsküdar E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu bulunmaktayken bazı hükümlü ve tutukluların ölüm orucu başlatmaları üzerine düzenlenen operasyon sonucu yaralandığını ve sakat kaldığını iddia ederek, uğradığı zararın tazmini istemiyle 22/6/2001 tarihinde Adalet Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığına yaptığı başvurunun reddedilmesi üzerine açtığı tam yargı davasının halen devam ettiğini ve makul sürede sonuçlandırılmadığını belirterek, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüş ve tazminat talep etmiştir.
Başvuru, gözaltına alınmayla başlayıp tutuklanma ve ceza infaz kurumuna getirilme sürecinde de devam eden işkence ve kötü muamele iddialarına ilişkindir.
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, ceza infaz kurumundaki bazı uygulama ve kısıtlamalar nedeniyle de kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutulma koşulları nedeniyle adil yargılanma hakkının ve kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, hayatı yalnız idame ettiremeyecek fiziksel bir engele rağmen ceza infaz kurumunda tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, tutuklamanın hukuki olmaması ve tutukluluğun makul süreyi aşması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, hakkaniyete uygun yargılama yapılmaması nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tek kişilik odada tutulma ve saç tıraşının koğuş önünde yapılmasına izin verilmesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, getirilen kıyafetlerin eski olduğu gerekçesiyle teslim edilmemesi nedeniyle de maddi ve manevi varlığın korunması ve geliştirilmesi hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, yakalama, gözaltı ve tutuklamanın hukuka aykırı olması, tutukluluğun makul süreyi aşması, tutukluluk incelemelerinin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması, soruşturma dosyasında gizlilik kararı verilmesi nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; arama ve elkoyma tedbirinin hukuka aykırı olması nedeniyle adil yargılanma hakkının; gözaltı sürecindeki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; ceza infaz kurumundaki bazı uygulamalar nedeniyle özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının; mal varlığına tedbir konulması nedeniyle mülkiyet hakkının, meslekten ihraç nedeniyle adil yargılanma ve mülkiyet haklarının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda darbedilme ve olaya ilişkin etkili soruşturma yürütülmemesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.