
HÜSEYİN DOĞAN BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Sağlık Hizmetlerine Erişim ve Tedavi İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, sağlık problemlerine karşın tutuklanma nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, ceza infaz kurumunda sağlık hizmetlerine erişememe ve uygun olmayan tutma koşulları nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurunun kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı ile kötü muamele yasağı iddiaları yönünden başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmiştir. Başvurucu, tazminat davasının sonuçlanmasını ve infaz hâkimliğine başvuruda bulunmayı tamamlamamıştır. Anayasa Mahkemesi, bu yolların tüketilmeden bireysel başvuru yapılamayacağını belirtmiştir. Bu nedenle başvurunun esasına girilmemiştir.

Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarındaki hak ihlali iddialarının incelenebilmesi için başvurucunun öncelikle yasal başvuru yollarını, özellikle infaz hâkimliğine şikâyet ve tazminat davası yolunu tüketmesi gerektiğini gösterir. Ayrıca, başvurunun kabul edilebilmesi için iddianın somut olay ve belgelerle desteklenmesi zorunludur.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
Benzer bir şikâyette bulunacak kişiler, öncelikle ceza infaz kurumundaki koşullara ilişkin şikâyetlerini infaz hâkimliğine dilekçe ile başvurarak iletmelidir. Ayrıca, tutuklama veya gözaltı nedeniyle zarar gördüklerini iddia edenler, beraat kararının kesinleşmesinden sonra 5271 sayılı Kanun'un 141. maddesi uyarınca tazminat davası açmalıdır. Başvuru sırasında, infaz hâkimliği başvurusunun yapıldığına dair belgeler, tazminat davasının açıldığı ve sonuçlandığına dair mahkeme kararları ve tebliğ tarihleri mutlaka eklenmelidir. Başvuruların süresi ve usulüne uygunluğu önemlidir; bu yollar tüketilmeden Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılamaz.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.

Sağlık ve tedavi / Sağlık hizmetlerine erişim ve tedavi ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, tutuklu olan başvurucunun sağlık hizmetlerine erişim sağlayamaması nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda hükümlü olan başvurucunun sağlık hizmetlerine erişim konusunda yaşadığı sorunlar nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tedavinin geciktirilmesi ve sakat kalınmasına sebebiyet verilmesi ile bu olaya ilişkin olarak açılan tam yargı davasının uzun sürmesi nedenleriyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, hasta olunmasına karşın ceza infaz kurumunda gerekli ilaç temin edilemediği için sağlık hizmetine erişimin sağlanmaması nedeniyle maddi ve manevi varlığın korunması hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, böbrek nakli bekleyen ve ceza infaz kurumunda tutuklu bulunan başvurucunun uygun böbrek bulunduğunda organ nakli merkezine sevkinin sağlanması için infaz hâkimliğine yaptığı şikâyetin reddedilmesi ve hastaneye sevk aşamasında yaşanan zorluklar nedeniyle ciddi risk altında tutulmaya devam edilmesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tıbbi ihmal sonucunda zarara uğranılması nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığını koruma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tıbbi tedaviye erişimin geç sağlanması nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, kamu makamları tarafından sağlık hizmetlerine erişim konusunda yeterli önlem alınmaması ve tıbbi ihmal sonucunda ceza infaz kurumunda ölüm meydana gelmesi nedeniyle yaşam hakkının, ölümcül hastalığa rağmen infazın ertelenmemesi ve bu konuda etkili bir ceza soruşturması yürütülmemesi ayrıca yakının ölümüyle sonuçlanan süreçte yaşananlar ve ölüm olayı dolayısıyla yaşanan üzüntü nedeniyle de kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, gebe olan başvurucunun ceza infaz kurumunda tutulması ve sağlık hizmetlerine erişiminin engellenmesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, bir mahpusun kronik hastalığı olduğu belirtilmesine rağmen kullanmak zorunda olduğu ilaçlarının zamanında temin edilmemesi, hastaneye sevk işlemlerinin geciktirilmesi, gerekli tedavinin yapılmaması sonucu ölmesi ve bu ölüm olayıyla ilgili olarak etkili bir ceza soruşturması yürütülmemesi nedeniyle yaşam hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.