İBRAHİM DURGUT BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Ring Aracı ve Nakil Koşulları İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, ceza infaz kurumu nakil aracındaki olumsuz koşullar ile adliye nezarethanesi ve nakil aracında kelepçeli olarak tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, FETÖ/PDY soruşturması kapsamında tutuklanarak çeşitli ceza infaz kurumlarında kalmış, bu süreçte ceza infaz kurumu nakil aracının fiziki koşullarının yetersizliği nedeniyle moralinin bozulduğunu, mide bulantısı ve baş ağrısı yaşadığını, ayrıca adliye nezarethanesinde ve nakil aracında elleri kelepçeli olarak tutulduğunu iddia etmiştir. Başvurucu, bu koşullar nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiğini ileri sürmüş, ancak nakil aracındaki olumsuz koşullarla ilgili şikâyetlerini yetkili mercilere tam olarak iletmediği ve kelepçeli tutulma iddialarını ise somut delillerle desteklemediği için Anayasa Mahkemesi tarafından nakil aracındaki kötü muamele iddiası başvuru yolları tüketilmediği gerekçesiyle, kelepçeli tutulma iddiası ise açıkça dayanaktan yoksun olduğu gerekçesiyle kabul edilemez bulunmuştur. Sonuç olarak, başvurucunun adli yardım talebi kabul edilmiş, kötü muamele yasağı ihlali iddialarının incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumları arasındaki nakil işlemlerinde yaşanan kötü muamele iddialarında başvuru yollarının tüketilmesinin zorunluluğunu ve kelepçeli tutulma gibi tedbirlerin kötü muamele yasağı kapsamında değerlendirilmesinde asgari ağırlık eşiğinin önemini vurgulamaktadır. Ayrıca, kötü muamele iddialarının somut delillerle desteklenmesi gerektiği ve başvurucunun bu yolları kullanmadan doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmasının kabul edilemez olduğu hususunu netleştirmektedir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Kötü muamele iddialarını yetkili idari ve yargısal mercilere zamanında ve usulüne uygun şekilde iletin. 2) İddialarınızı somut delillerle destekleyin ve başvuru sürecinde bu delilleri sunmayı ihmal etmeyin. 3) Başvuru süresi ve usul kurallarına riayet ederek başvurunuzu zamanında yapın. 4) Başvurunuzun takibini yaparak gelişmeleri ilgili mercilere bildirin. 5) Kelepçeli tutulma gibi tedbirlerin hukuka uygunluğunu ve etkilerini ayrıntılı şekilde açıklayın.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Kötü muamele / işkence / Ring aracı ve nakil koşulları ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, ceza infaz kurumuna ait nakil aracı içinde uzun süre, tek başına ve havalandırma olmadan bekletilme nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumu nakil aracında olumsuz koşullarda uzun süreli tutulma ve zorunlu ihtiyaçların karşılanmaması nedenleriyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği; yapılan şikâyet üzerine yürütülen ceza soruşturmasının etkisiz olduğu iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumu nakil aracında olumsuz koşullarda uzun süreli tutulma ve zorunlu ihtiyaçların karşılanmaması nedenleriyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği; yapılan şikâyet üzerine yürütülen ceza soruşturmasının etkisiz olduğu iddialarına ilişkindir.
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, ceza infaz kurumundaki bazı uygulama ve kısıtlamalar nedeniyle de kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutulma koşulları nedeniyle adil yargılanma hakkının ve kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, hayatı yalnız idame ettiremeyecek fiziksel bir engele rağmen ceza infaz kurumunda tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, tutuklamanın hukuki olmaması ve tutukluluğun makul süreyi aşması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, hakkaniyete uygun yargılama yapılmaması nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tek kişilik odada tutulma ve saç tıraşının koğuş önünde yapılmasına izin verilmesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, getirilen kıyafetlerin eski olduğu gerekçesiyle teslim edilmemesi nedeniyle de maddi ve manevi varlığın korunması ve geliştirilmesi hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, yakalama, gözaltı ve tutuklamanın hukuka aykırı olması, tutukluluğun makul süreyi aşması, tutukluluk incelemelerinin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması, soruşturma dosyasında gizlilik kararı verilmesi nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; arama ve elkoyma tedbirinin hukuka aykırı olması nedeniyle adil yargılanma hakkının; gözaltı sürecindeki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; ceza infaz kurumundaki bazı uygulamalar nedeniyle özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının; mal varlığına tedbir konulması nedeniyle mülkiyet hakkının, meslekten ihraç nedeniyle adil yargılanma ve mülkiyet haklarının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda darbedilme ve olaya ilişkin etkili soruşturma yürütülmemesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.