ALİ İHSAN BUDAK BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Avukatla Görüşme Hakkı İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, avukat ile görüşmenin engellenmesi nedeniyle özel hayata saygı hakkının ihlal edildiğine ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu Ali İhsan Budak, kesinleşmiş hapis cezası infazı sırasında avukatıyla görüşme talebinde bulunmuş ancak Silivri Ceza İnfaz Kurumu, vekâlet ilişkisinin hükmün kesinleşmesiyle sona erdiği gerekçesiyle bu talebi reddetmiştir. Başvurucu vekili, bu kararın özel hayata saygı hakkını ihlal ettiğini ileri sürmüş ve mahkemeye itirazda bulunmuştur. Ancak mahkemeler, Yargıtay içtihatlarına dayanarak vekâlet ilişkisinin kesinleşme ile sona erdiği kanaatine varmış ve görüşme yasağını onamıştır. Anayasa Mahkemesi ise, somut olayda vekâlet ilişkisinin sona erdiğine dair yeterli araştırma yapılmadığını, avukat-müvekkil görüşmesinin özel hayata saygı hakkı kapsamında önemli olduğunu ve bu görüşmenin engellenmesinin kanunilik ilkesine aykırı olduğunu tespit ederek ihlal kararı vermiştir.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarında hükümlülerin avukatlarıyla görüşme hakkının, hükmün kesinleşmesiyle otomatik olarak sona ermediğini ve bu konuda somut ve yeterli gerekçeler olmadan kısıtlamaların özel hayata saygı hakkını ihlal edeceğini ortaya koymuştur. Böylece, avukat-müvekkil gizliliği ve hukuki yardım hakkının korunması bakımından önemli bir emsal teşkil etmektedir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Avukatlık ilişkisinin devamına dair yazılı veya sözlü delillerin başvuru dosyasına eklenmesi; 2) Ceza infaz kurumunda avukat görüşme taleplerinin reddi halinde itiraz ve şikâyet yollarının usulüne uygun kullanılması; 3) Başvuru süresine dikkat edilerek bireysel başvurunun zamanında yapılması; 4) Vekâletnamenin geçerliliği ve yenilenmesi hususunda somut açıklamalar sunulması; 5) İlgili mahkeme kararlarının ve içtihatların başvuruya eklenmesi.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Avukat görüşü ve savunma / Avukatla görüşme hakkı ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, hükümlü olan başvurucunun avukatlarıyla görüşmesinin engellenmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, avukat ile görüşmenin engellenmesi nedeniyle özel hayata saygı hakkının, yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle de makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, yakalama ve gözaltına almanın hukuki olmaması, tutukluluğun devamı ve itirazın reddine dair kararların doğal hâkim ilkesine aykırı olarak kurulmuş, bağımsız ve tarafsız olmayan bir hâkimlik tarafından verilmesi, tutuklamanın hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması, tutukluluk incelemelerinin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması ve soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; ifade alma ve sorgu esnasında sorulan soruların ifade özgürlüğü kapsamındaki eylemlere ilişkin olması nedeniyle ifade özgürlüğünün; tutuklu olarak bulunulan ceza infaz kurumunda spor ve iyileştirme faaliyetlerinin kısıtlanması, diğer tutuklu ve hükümlüler gibi sosyal aktivitelerden faydalandırılmama, gözaltında iken fiziki ve psikolojik cebir uygulanması, gözaltı ve ceza infaz kurumu koşullarının insani olmaması nedenleriyle kötü muamele yasağının; taşınmaz hak ve alacaklara tedbir konulması nedeniyle mülkiyet hakkının; gözaltına alınılan ilk andan itibaren avukat yardımından yararlandırılmama ve Fetullahçı Terör Örgütü/Paralel Devlet Yapılanması ile ilgili olarak yayımlanan haberler nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, görme engelli başvurucunun yüksek güvenlikli ceza infaz kurumunda tutulması sebebiyle kötü muamele yasağının, ceza yargılamasında müdafi yardımından yararlanamama ile ses ve görüntü aktarımı suretiyle duruşmaya uzaktan katılım sağlanması nedeniyle adil yargılanma hakkının, hürriyeti bağlayıcı ceza mahkûmiyetine ilişkin hükmün temyiz edilememesi nedeniyle de adil yargılanma hakkı ile eşitlik ilkesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması, soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması, tutukluluk incelemelerinin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının, gözaltı sürecinde kamu görevlilerinin davranışları ile gözaltı koşullarının insani olmaması ve ceza infaz kurumunda tek kişilik hücrede tutulmama nedenleriyle kötü muamele yasağının, kendi seçtiği bir avukat yardımından yararlanamama ve dosyadaki kısıtlama kararından dolayı suçlamalar hakkında yeterli bilgiye sahip olamama nedenleriyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, tutuklu olarak yargılanan sanığın resen görevlendirilen müdafi ile ceza infaz kurumunda görüşememesi nedeniyle müdafi yardımından yararlanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklamanın hukuki olmaması, soruşturma dosyasına ilişkin olarak kısıtlılık kararı verilmesi ve gözaltı süresinin makul olmaması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; arama ve el koyma işlemlerinin hukuki olmaması, ceza infaz kurumunda avukatla gizlilik içinde görüşülememesi ve savunma hakkının kısıtlanması nedenleriyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, tutuklu olarak yargılanan sanığın (başvurucunun) resen görevlendirilen müdafi ile ceza infaz kurumunda görüşememesi nedeniyle müdafi yardımından yararlanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluğun makul süreyi aşması, tutukluluğa ilişkin kararların bağımsız ve tarafsız olmayan sulh ceza hâkimliklerince verilmesi, tutukluluk ve itiraz incelemelerinin duruşmalı olarak incelenmemesi, soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması ve tutukluluğa ilişkin kararların sulh ceza hâkimliklerince verilmesi nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; ceza infaz kurumundaki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; ceza infaz kurumunda müdafi ile yapılan görüşmelerin kayıt altına alınması ve yayımlanan haberler nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, kalabalık odada tutulmaya ilişkin olarak yapılan şikâyetin infaz hâkimliğince incelenmeksizin reddedilmesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.