UĞUR ELDEMİR BAŞVURUSU (2)
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Sosyal ve Kültürel Faaliyetler İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, eğitim ve iyileştirme faaliyetlerine katılmasına izin verilmesi yönünde infaz hâkimliğine yapılan şikâyetin esasa girilmeden reddedilmesi nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığının korunması ve geliştirilmesi hakkı ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
İnfaz hâkimliklerinin görev alanı dışındaki şikâyetlerin esasa girilmeden reddedilmesi ve derece mahkemelerinin şikâyeti görevli merciye göndermemesi nedeniyle etkili başvuru hakkı ihlal edilmiştir. Bu ihlal, kişinin maddi ve manevi varlığının korunması ve geliştirilmesi hakkıyla bağlantılıdır. Başvurucuya 13.500 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiştir.
Bu karar neden önemli?
Karar, etkili başvuru hakkının sadece formalite olarak değil, savunulabilir iddiaların incelenmesi ve uygun telafi yollarının sağlanması açısından da zorunlu olduğunu ortaya koymaktadır. İnfaz hâkimliklerinin görev alanı dışındaki başvuruların usul yönünden reddedilmesi halinde, derece mahkemelerinin görevli merciye yönlendirme yükümlülüğünü yerine getirmemesi etkili başvuru hakkının pratikte işletilmemesi sonucunu doğurmaktadır.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
Başvurucular, infaz hâkimliklerinin görev alanı dışındaki şikâyetlerin esasa girilmeden reddedilmesi durumunda, derece mahkemelerinin şikâyeti görevli merciye göndermesini talep etmeli; idari yargı yolunun etkili başvuru yolu olarak işletilmesini sağlamalıdır. Mahkemelerin gerekçelendirme yükümlülüğüne dikkat edilmelidir.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Diğer cezaevi hakları / Sosyal ve kültürel faaliyetler ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, tutuklu bulunulan ceza infaz kurumunda bazı sosyal ve kültürel faaliyetlerin kısıtlanması nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkının ve bu hak ile bağlantılı olarak eşitlik ilkesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, koronavirüs salgınına yönelik tedbirler kapsamında ceza infaz kurumundaki görüşlerin kısıtlanması nedeniyle aile hayatına saygı hakkının, aynı dönemde spor faaliyetlerinin kısıtlanması nedeniyle maddi ve manevi varlığın korunması ve geliştirilmesi hakkı ile eşitlik ilkesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumundaki tutulma koşullarının hükümlünün sağlık durumuna uygun hale getirilmemesi nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, hükümlü olan başvurucuya gönderilen ajandaların ceza infaz kurumunca alıkonulması nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumu yönetiminin ceza duruşmasına katılabilmek için tek tip kıyafet giyme yönünde bir zorlama oluşturması nedeniyle maddi ve manevi varlığın korunması ve geliştirilmesi hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tek kişilik odada tutulma ile eğitim ve iyileştirme faaliyetlerinin kısıtlanması nedeniyle kötü muamele yasağının, başvurucunun ailesinin yaşadığı yerden uzak bir ceza infaz kurumuna nakledilmesi nedeniyle aile hayatına saygı hakkının, din görevlisi ile görüştürülmeme nedeniyle de din özgürlüğünün ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan hükümlüye posta yoluyla gönderilen kol saatinin teslim edilmemesi nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, müebbet hapis cezasının yaklaşık 14 yılının F tipi yüksek güvenlikli ceza infaz kurumunda infaz edilmesine ve yaklaşık üç yıl öncesinden kapalı ceza infaz kurumuna geçilmesi hak edilmesine rağmen kapasite doluluğu nedeniyle nakil taleplerinin reddedilmesinin kötü muamele yasağı ve aile hayatına saygı hakkını ihlal ettiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, tarafsız koğuşa geçme talebinin reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun internet yoluyla üniversite derslerine ve sınavlarına katılma talebinin reddedilmesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.