
YUSUF AYDOĞAN BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Sağlığa Uygun Barındırma Koşulları İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, ceza infaz kurumunda barındırılan başvurucunun sigara içilmeyen odaya geçme talebinin reddedilmesi nedeniyle maddi ve manevi varlığın korunması ve geliştirilmesi hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, ceza infaz kurumunda sigara içilmeyen bir odaya geçme talebinde bulunmuş, ancak kaldığı blokta böyle bir koğuşun bulunmadığı gerekçesiyle talebi reddedilmiştir. Başvurucu, yoğun sigara dumanına maruz kalması nedeniyle sağlığının ve psikolojisinin olumsuz etkilendiğini, bu nedenle maddi ve manevi varlığının zarar gördüğünü ileri sürmüştür. İnfaz hâkimliği ve ağır ceza mahkemesi başvurucunun şikâyetini reddetmiş, ancak Anayasa Mahkemesi başvurucunun talebinin reddedilmesinin zorunlu bir toplumsal ihtiyaca cevap vermediği ve orantısız olduğu sonucuna varmıştır. Mahkeme, başvurucunun maddi ve manevi varlığının korunması hakkının ihlal edildiğine karar vermiş ve manevi tazminat ödenmesine hükmetmiştir.

Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarında hükümlülerin sigara içilmeyen alanlarda barındırılma taleplerinin reddedilmesinin, somut gerekçelerle desteklenmediği ve orantılı olmadığı takdirde maddi ve manevi varlığın korunması hakkının ihlali sayılacağını ortaya koyması bakımından önemlidir. Karar, ceza infaz kurumlarında güvenlik ve disiplin gerekçeleriyle yapılan müdahalelerin sınırlarını belirleyerek, hükümlülerin beden ve ruh sağlığının korunmasının devletin yükümlülüğü olduğunu vurgulamaktadır.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1. Sigara içilmeyen alan talebinin reddi durumunda, reddin gerekçelerinin açık ve somut şekilde belgelenmiş olmasına dikkat edin. 2. Sağlık durumunuzu ve maruz kaldığınız olumsuz etkileri belgeleyen tıbbi rapor veya tanık beyanları ekleyin. 3. İnfaz hâkimliği ve diğer yargı mercilerine yapılan başvurularda, taleplerinizin değerlendirilmediğine dair yazılı cevapları muhafaza edin. 4. Bireysel başvuru süresine riayet edin ve nihai kararın tebliğ tarihinden itibaren süreci takip edin. 5. Alternatif çözümler veya koğuş değişikliği taleplerinizi açık ve ayrıntılı şekilde dilekçelerde belirtin.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.

Sağlık ve tedavi / Sağlığa uygun barındırma koşulları ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, ceza infaz kurumunda hükümlü olarak bulunan başvurucuya korse ve masa temin edilmemesi nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, vejetaryen olan bir hükümlünün protein ihtiyacının cezaevi koşullarında karşılanmamasının insan haysiyeti ile bağdaşmayan muamele yasağını, vejetaryen olup olmadığının tespiti için devlet hastanesine gönderilmesinin kişinin maddi ve manevi varlığının korunması hakkı ile ayrımcılık yasağını ihlal ettiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutuklu olan başvurucunun sigara içilmeyen odaya geçme talebinin reddedilmesi nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, mahpusa hastalığına uygun beslenmesi için önerilen diyet listesine uygun besin verilmemesi ve bu konuda infaz hâkimliğine yapılan şikâyetin titiz bir incelemeye tabi tutulmaması nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, cezaevinde bulunan başvurucunun bel fıtığı rahatsızlığı nedeniyle kullandığı minderin cezaevi idaresi tarafından alıkonulmasının ve buna karşı yaptığı başvuruların reddedilmesinin eşitlik ilkesi ile adil yargılanma, işkence ve kötü muameleye tabi tutulmama hakkını ihlal ettiğine ilişkindir.
Başvuru, akciğer tüberkülozu hastası olunmasına karşın hastane yerine ceza infaz kurumunda tedavi işlemlerinin gerçekleştirilmesi ve bulaşıcı hastalık dolayısıyla tek kişilik odaya alınma sebepleriyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, hükümlü olan ve sağlık sorunları bulunan başvurucunun tek kişilik odaya alınma talebinin reddedilmesi nedeniyle kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutulan başvurucunun sağlık durumuna uygun koşullarda barındırılması talebinin reddi ve ilaca erişiminin engellenmesi nedeniyle kötü muamele yasağının ve kötü muamele yasağıyla bağlantılı olarak eşitlik ilkesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, infaz kurumunda temiz içme suyu verilmesi talebinin reddi üzerine başlayan yargısal süreçte uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmemesi nedeniyle gerekçeli karar hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan kişiye vejetaryen beslenme imkânı tanınmamasına yönelik şikâyetin esastan incelenmemesi nedeniyle maddi ve manevi varlığın korunması ve geliştirilmesi hakkıyla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.