
HASAN CAN BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Dilekçe ve Mahkemeye Erişim Hakkı İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, ceza infaz kurumu idaresinin işlemlerine karşı yapılan şikâyete dair yargı mercilerince esas yönden değerlendirme yapılmaması nedeniyle karar hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, ceza infaz kurumunda maruz kaldığı çeşitli uygulamalara ilişkin şikâyetlerini infaz hâkimliğine iletmiş; bu şikâyetler arasında kelepçeli nakil, çıplak arama, sağlık hizmetlerinin yetersizliği, sosyal ve sportif faaliyetlerin engellenmesi, avukat görüşmelerinin kayıt altına alınması ve koğuş koşullarının insanlık dışı olması yer almaktadır. İnfaz hâkimliği şikâyetlerin bir kısmını reddetmiş, bir kısmını kabul etmiş, bazı talepler hakkında ise karar vermemiştir. Başvurucunun itirazları üzerine ağır ceza mahkemesi, infaz hâkimliğinin kararını kaldırmış ve böylece başvurucunun şikâyetlerine ilişkin esaslı bir karar verilmemiştir. Anayasa Mahkemesi, yargı mercilerinin başvurucunun şikâyetlerini esaslı şekilde inceleyip karara bağlamaması nedeniyle karar hakkının ihlal edildiğine hükmetmiştir.

Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarındaki uygulamalara ilişkin şikâyetlerin yargı mercilerince esaslı şekilde incelenip karara bağlanmasının adil yargılanma hakkının temel unsurlarından biri olduğunu ortaya koymaktadır. Karar, mahkemelerin görev ve yetkisi dahilindeki uyuşmazlıklarda karar vermekten kaçınmasının, bireylerin karar hakkını ihlal edeceğini net biçimde vurgulamaktadır. Böylece ceza infaz kurumlarındaki hak ihlallerine karşı etkin yargısal denetimin gerekliliğine dair önemli bir emsal teşkil etmektedir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Ceza infaz kurumundaki şikâyetlerinizi açık ve somut delillerle destekleyin; 2) İnfaz hâkimliği kararlarına karşı süresi içinde itirazda bulunun; 3) İtiraz mercilerinin kararlarını takip edin ve karar verilmediği durumlarda itiraz hakkınızı kullanın; 4) Başvurunuzda karar hakkınızın ihlal edildiğine dair somut örnekler sunun; 5) Başvuru süresi ve usul kurallarına dikkat ederek bireysel başvurunuzu zamanında yapın.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.

Avukat görüşü ve savunma / Dilekçe ve mahkemeye erişim hakkı ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, kalabalık odada tutulmaya ilişkin olarak yapılan şikâyetin infaz hâkimliğince incelenmeksizin reddedilmesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, infaz hâkimliğine yapılan başvurunun esasının incelenmemesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, çeşitli kamu kurum ve kuruluşlarına gönderilmek üzere ceza infaz kurumuna verilen dilekçelerin fotokopileri ve evrak kayıt numaralarının verilmemesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, kalabalık odada tutulmaya ilişkin olarak yapılan şikâyetin infaz hâkimliğince incelenmeksizin reddedilmesi nedeniyle de mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, infaz hâkimliğine yapılan talebin esasının değerlendirilmemesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru; infaz hâkimliğine yapılan şikâyetlerin esasa girilmeden reddedilmesi nedeniyle özel hayata saygı hakkı ve haberleşme hürriyeti ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının, yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle de makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, infaz hâkimliğine yapılan şikâyetin esasa girilmeden reddedilmesi nedeniyle masumiyet karinesi ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutuklu olarak bulunan başvurucunun resmî kurumlara yazdığı dilekçelerde yer alan ifadeler nedeniyle disiplin cezasıyla cezalandırılmasının ifade özgürlüğünü ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, hükümlü olarak ceza infaz kurumunda bulunan kişinin idari işlemin iptali talebiyle açtığı davanın vesayet makamının izni olmaksızın tek başına dava açma ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumuna verildiği iddia edilen dilekçelerin kurum tarafından ilgili mercilere iletilmediği gerekçesiyle yapılan şikâyetin reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.