
MEHMET ALİ ENEZE BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Eğitim Hakkı ve Uzaktan Eğitim İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, terör suçlarından hükümlü olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun olağanüstü hâlin devamı süresince uzaktan eğitim sınavlarına girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurunun eğitim hakkı yönünden açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmiştir. Başvurucunun terör suçlarından hükümlü olması ve olağanüstü hal süresince sınavlara giriş yasağı getirilmesi, ceza infaz kurumlarının güvenliği ve disiplini gözetilerek demokratik toplumda gerekli ve ölçülü bulunmuştur. Bu nedenle eğitim hakkına yapılan müdahalenin Anayasa'ya aykırılık oluşturmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu karar neden önemli?
Bu karar, olağanüstü hâl dönemlerinde terör suçlarından hükümlülerin eğitim haklarına getirilen sınırlamaların demokratik toplum düzeni içinde ölçülü ve hukuka uygun kabul edilebileceğini gösterir. Başvurunun kabul edilebilmesi için iddianın somut olay ve delillerle açıkça ortaya konması gerektiğini de ortaya koymaktadır.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
Benzer başvurularda, ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlülerin eğitim haklarına getirilen sınırlamaların kanuni dayanağının açıkça gösterilmesi gerekir. Başvuruda, sınavlara giriş yasağının hangi tarihler arasında uygulandığı ve bu yasağın hangi resmi düzenlemeye dayandığı belirtilmelidir. Ayrıca, infaz hâkimliği ve itiraz mercilerinin kararları ile bu kararların başvurucuya hangi tarihte tebliğ edildiği belgelerle sunulmalıdır. Başvuru süresi içinde yapılmalı ve başvuru formu ile eklerinde somut deliller, örneğin sınavlara katılım talebine ilişkin dilekçe ve reddedilme kararları eklenmelidir.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.

Diğer cezaevi hakları / Eğitim hakkı ve uzaktan eğitim ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun internet yoluyla üniversite derslerine ve sınavlarına katılma talebinin reddedilmesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklama tedbirinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması ve soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; hâkimlik mesleğinden çıkarılma, ceza infaz kurumunda mektupların Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine kaydedilmesi ile açık ve kapalı görüş hakkının sınırlandırılması nedenleriyle özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının; doktora eğitimine devam edememe ve dikey geçiş sınavına girişe izin verilmemesi nedenleriyle eğitim hakkının; vaiz görüşmelerinden yararlandırılmama nedeniyle din ve vicdan özgürlüğünün; ceza infaz kurumundaki sportif ve kültürel nitelikteki faaliyetlere katılmaya izin verilmemesi nedeniyle kötü muamele yasağının; soruşturma sürecindeki birtakım uygulamalar nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, terör suçlarından tutuklu olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı'na girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan ve açıköğretim fakültesinde öğrenci olan başvurucunun "e-kampüs" sisteminden yararlanma talebinin değerlendirilmemesi nedeniyle eğitim hakkıyla bağlantılı etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, darbe teşebbüsüyle bağlantılı olarak yürütülen soruşturmada uygulanan gözaltına alma ile tutuklama tedbirinin hukuki olmaması ve tutukluluğun makul süreyi aşması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; lisans ve yüksek lisans eğitimine devam edememe nedeniyle de eğitim hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluluğun bağımsız ve tarafsız hâkim güvencelerine aykırı olan sulh ceza hâkimliklerince karara bağlanması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; gözaltı ve tutukluluk süreçlerindeki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; sınavlara girişin yasaklanması nedeniyle eğitim hakkının; meslekten çıkarma kararının Resmî Gazete ve internet sitelerinde yayımlanması nedeniyle masumiyet karinesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, terör suçlarından tutuklu olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun Dikey Geçiş Sınavına girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun yabancı dil sınavına götürülme talebinin uygun görülmemesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklu bulunan başvurucunun akademik çalışmaları için yararlanmak istediği yabancı kaynakların ceza infaz kurumunca temin edilmemesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, kapalı ceza infaz kurumunda hükümlü iken açık ceza infaz kurumuna nakledilen başvurucunun uzaktan öğretim programı kapsamında internet erişimli bir bilgisayar vasıtasıyla ders takibi yapma talebinin reddedilmesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.