E. A. BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Eğitim Hakkı ve Uzaktan Eğitim İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan ve açık öğretim fakültesinde öğrenci olan başvurucuya fakülte tarafından gönderilen ders kitapları ile ailesi tarafından posta yoluyla gönderilen soru kitapçığının verilmemesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, ceza infaz kurumunda tutuklu bulunurken açık öğretim fakültesinde öğrenci olarak eğitim görmekteydi. Fakülte tarafından gönderilen 2018-2019 güz dönemi basılı ders kitapları ile ailesi tarafından posta yoluyla gönderilen MEB bandrollü soru kitapçığı kendisine verilmedi. İnfaz hâkimliği, dijital materyallerin kullanıldığı gerekçesiyle ders kitaplarının verilmemesi talebini reddetti ve soru kitapçığının verilmemesi talebini ise bedelini ödemesi koşuluyla süreli ve süresiz yayınlardan yararlanabileceği gerekçesiyle reddetti. Anayasa Mahkemesi, ders kitaplarının ceza infaz kurumuna ulaştığını ve bunların ders kitabı niteliğinde olduğunu kabul ederek, idare ve yargı makamlarının somut ve yeterli gerekçe göstermeksizin başvurucuya teslim etmeyerek eğitim hakkını ihlal ettiklerine karar verdi.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumunda bulunan hükümlü ve tutukluların eğitim hakkının korunmasında ders materyallerinin teslim edilmemesinin ihlal oluşturduğunu netleştirmektedir. Özellikle, dijital materyallere geçiş sürecinde basılı ders kitaplarının ve eğitim materyallerinin teslim edilmemesinin eğitim hakkı kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyması bakımından emsal teşkil eder.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Ceza infaz kurumuna gönderilen eğitim materyallerinin teslim edilip edilmediğine dair somut belgeler ve kayıtlar başvuruya eklenmelidir. 2) İnfaz hâkimliği kararlarına karşı süresi içinde itiraz edilmelidir. 3) Eğitim materyallerinin ders kitabı niteliğinde olduğuna dair resmi belgeler veya üniversite yazıları sunulmalıdır. 4) Posta yoluyla gönderilen materyallerin teslim edilmediği durumlarda, teslim edilmediğine dair kurumdan yazılı belge talep edilmelidir. 5) Başvuru sürecinde eğitim hakkının ihlal edildiğine dair somut mağduriyetler açıkça ifade edilmelidir.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Diğer cezaevi hakları / Eğitim hakkı ve uzaktan eğitim ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun internet yoluyla üniversite derslerine ve sınavlarına katılma talebinin reddedilmesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklama tedbirinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması ve soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; hâkimlik mesleğinden çıkarılma, ceza infaz kurumunda mektupların Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine kaydedilmesi ile açık ve kapalı görüş hakkının sınırlandırılması nedenleriyle özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının; doktora eğitimine devam edememe ve dikey geçiş sınavına girişe izin verilmemesi nedenleriyle eğitim hakkının; vaiz görüşmelerinden yararlandırılmama nedeniyle din ve vicdan özgürlüğünün; ceza infaz kurumundaki sportif ve kültürel nitelikteki faaliyetlere katılmaya izin verilmemesi nedeniyle kötü muamele yasağının; soruşturma sürecindeki birtakım uygulamalar nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, terör suçlarından tutuklu olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı'na girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan ve açıköğretim fakültesinde öğrenci olan başvurucunun "e-kampüs" sisteminden yararlanma talebinin değerlendirilmemesi nedeniyle eğitim hakkıyla bağlantılı etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, darbe teşebbüsüyle bağlantılı olarak yürütülen soruşturmada uygulanan gözaltına alma ile tutuklama tedbirinin hukuki olmaması ve tutukluluğun makul süreyi aşması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; lisans ve yüksek lisans eğitimine devam edememe nedeniyle de eğitim hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluluğun bağımsız ve tarafsız hâkim güvencelerine aykırı olan sulh ceza hâkimliklerince karara bağlanması nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; gözaltı ve tutukluluk süreçlerindeki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; sınavlara girişin yasaklanması nedeniyle eğitim hakkının; meslekten çıkarma kararının Resmî Gazete ve internet sitelerinde yayımlanması nedeniyle masumiyet karinesinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, terör suçlarından tutuklu olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun Dikey Geçiş Sınavına girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, terör suçlarından hükümlü olarak ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun olağanüstü hâlin devamı süresince uzaktan eğitim sınavlarına girişine izin verilmemesinin eğitim hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun yabancı dil sınavına götürülme talebinin uygun görülmemesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, tutuklu bulunan başvurucunun akademik çalışmaları için yararlanmak istediği yabancı kaynakların ceza infaz kurumunca temin edilmemesi nedeniyle eğitim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.