OĞUZ ÇELİKOĞLU BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Disiplin Yargılamasında Usul Güvenceleri İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, ceza infaz kurumu tarafından verilen disiplin cezasının onaylanmasına ilişkin infaz hâkimliği kararına yapılan itirazda davanın sonucuna etkili iddiaların karşılanmaması nedeniyle gerekçeli karar hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, ceza infaz kurumunda hükümlü olarak bulunduğu sırada, diğer mahpuslarla kavga ettiği gerekçesiyle disiplin cezası aldı. Bu ceza, üç gün hücreye koyma şeklindeydi ve infaz hâkimliği tarafından onaylandı. Başvurucu, disiplin cezasına itiraz ettiğini ancak itiraz dilekçesinin infaz kurumu tarafından kaybedildiğini ve infaz hâkimliğine iletilmediğini iddia etti. Yargı mercileri, başvurucunun bu itiraz dilekçesine ilişkin iddialarını araştırmadı ve değerlendirmedi. Anayasa Mahkemesi, bu durumun başvurucunun gerekçeli karar hakkının ihlali anlamına geldiğine karar verdi ve yeniden yargılama yapılmasına hükmetti.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, infaz kurumlarında verilen disiplin cezalarına karşı yapılan itirazların usulüne uygun şekilde işleme konulmasının ve yargı mercilerince etkili şekilde incelenmesinin zorunlu olduğunu ortaya koymaktadır. Başvurucunun itiraz dilekçesinin kaybedilmesi ve bu iddianın yargı mercilerince dikkate alınmaması, gerekçeli karar hakkının ihlali olarak değerlendirilmiştir. Böylece, gerekçeli karar hakkının ihlali somut ve etkili iddiaların karşılanmaması durumunda ortaya çıkabileceği netleşmiştir.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Disiplin cezasına itiraz dilekçenizi mutlaka yazılı ve kayıtlı yollarla teslim edin ve teslim belgesi alın. 2) İtiraz dilekçenizin infaz kurumu veya ilgili mercilerce işleme konup konmadığını takip edin. 3) İtirazınızın işleme alınmadığını düşünüyorsanız, bunu açıkça dilekçenizde belirtin ve somut deliller sunun. 4) İtirazınızın reddi halinde gerekçeli karar talep edin ve kararın gerekçelerini dikkatle inceleyin. 5) Gerekçeli karar hakkınızın ihlal edildiğini düşünüyorsanız, bireysel başvuru veya üst mercilere başvurmaktan çekinmeyin.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Disiplin cezaları / Disiplin yargılamasında usul güvenceleri ile ilgili diğer kararlar
Başvuru, cezaevi disiplin kurulu kararına karşı yapılan itirazda, delillerin toplanmaması, mahkeme ve itiraz mercinin bu yöndeki talepleri gerekçesiz reddetmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, infaz hâkimliğine yapılan disiplin cezasına dair şikâyete ilişkin incelemenin hükümlünün duruşmada hazır edilmeden yapılması nedeniyle duruşmada hazır bulunma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumu kararına karşı yapılan şikâyetin sunulan deliller dikkate alınmaksızın incelenmesi nedeniyle adil yargılanma hakkı kapsamındaki silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, disiplin cezasına karşı infaz hâkimliğince yapılan yargılamada sanığın hazır bulunma talebinin reddedilerek ses ve görüntü aktarımı suretiyle duruşmaya uzaktan katılımının sağlanması nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru; başvurucunun infaz hâkimliğine yaptığı şikâyette duruşmanın başvurucu hazır edilmeksizin Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) kullanılarak yapılması nedeniyle adil yargılanma hakkı kapsamındaki duruşmada hazır bulunma hakkının, Cumhuriyet savcısının mütalaasına karşı kendisine söz hakkı tanınmadığı, olaya tanıklık eden gardiyanların dinlenilmediği ve bilirkişi incelemesi yapılmadan karar verildiğine ilişkin iddialar yönünden silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, karar sonucunu değiştirebilecek nitelikteki esaslı bir iddianın karşılanmaması nedeniyle gerekçeli karar hakkının, soruşturma evresinde alınan bilirkişi raporunun tebliğ edilmemesi sebebiyle de silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumu disiplin kurulu kararına karşı yapılan şikâyetin tanığın mahkeme huzurunda dinlenmeden ve kamera kayıtları incelenmeden reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkı kapsamındaki silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru; ceza infaz kurumunda açlık grevi yapan başvurucuya disiplin cezası verilmesi nedeniyle ifade özgürlüğünün, infaz hâkimliğince yapılan inceleme sırasında duruşmada hazır bulunmayı talep etmesine rağmen yalnızca ses ve görüntü aktarımı yoluyla duruşmaya katılma imkânı verilmesi nedeniyle de duruşmada hazır bulunma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru; ceza infaz kurumu disiplin kurulu kararına karşı yapılan şikâyetin infaz hâkimliği tarafından reddedilmesi üzerine, bu karara karşı yapılan itirazın ağır ceza mahkemesi tarafından süre aşımı gerekçesiyle reddedilmesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, disiplin cezasına karşı infaz hâkimliğine yapılan şikâyette hâkim tarafından sözlü savunma alınmadan karar verilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ve ceza infaz kurumundaki kötü koşullar ve hücre disiplin cezası nedeniyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.