C.S. BAŞVURUSU
⚖️ İlgili İçtihat Rehberi
Bu karar, Savunma İçin Belge ve Bilgiye Erişim İçtihat Rehberi içinde incelenmektedir. Rehberde, bu kararın hangi içtihat kuralını desteklediği ve AYM'nin benzer olaylarda nasıl değerlendirme yaptığı açıklanmaktadır.
Başvuru konusu
Başvuru, yargılandığı davada delil olarak kullanmak üzere ceza infaz kurumuna avukat olarak giriş çıkış kayıtlarını isteyen başvurucunun bilgi edinme talebinin reddedilmesi nedeniyle ifade özgürlüğünün ve adil yargılanma hakkı kapsamındaki savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Karar özeti
Başvurucu, terör örgütü üyeliği suçlamasıyla tutuklu bulunduğu ceza infaz kurumunda avukat olarak giriş çıkış kayıtlarını, yargılandığı davada delil olarak kullanmak üzere talep etmiştir. Ancak bilgi edinme talebi, idare ve mahkemelerce özel çalışma gerektirdiği ve başvurucunun bu bilgileri sözlü olarak mahkemeye beyan edebileceği gerekçesiyle reddedilmiştir. Başvurucu, bu reddin ifade özgürlüğü ve adil yargılanma hakkını ihlal ettiğini iddia etmiştir. Anayasa Mahkemesi, talep edilen bilginin düşüncenin açıklanması için zorunlu bir araç olmadığı ve kamu yararı taşımadığı gerekçesiyle başvuruyu konu bakımından yetkisizlik nedeniyle reddetmiştir; savunma hakkı açısından ise başvurucunun savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olduğu tespit edilmiştir.
Bu karar neden önemli?
Bu karar, ceza infaz kurumlarına ilişkin bilgi edinme taleplerinin ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesinde, talep edilen bilginin somut olarak düşüncenin açıklanması için zorunlu bir araç olup olmadığı ve kamu yararı taşıyıp taşımadığı kriterlerinin belirleyici olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, savunma hakkının korunması için bilgi edinme talebinin reddedilmesinin yargılama sürecinde telafi edilip edilmediğinin önemine vurgu yapmıştır.
Benzer başvurularda nelere dikkat edilmeli?
1) Bilgi edinme talebinin somut ve açık gerekçelerle, talep edilen bilginin savunma için neden gerekli olduğunu açıklayın. 2) Talep edilen bilginin kamu yararına hizmet ettiğini veya düşüncenin açıklanması için zorunlu olduğunu somut delillerle destekleyin. 3) Başvuru süresine dikkat ederek, ihlal iddiasını öğrendiğiniz tarihten itibaren 30 gün içinde başvurunuzu yapın. 4) Bilgi edinme talebinizin reddi halinde, idari ve yargı yollarını usulüne uygun şekilde tüketin. 5) Savunma hakkınızın ihlal edildiğini iddia ediyorsanız, yargılama sürecinde bu hakkınızın ne şekilde kısıtlandığını somut olarak ortaya koyun.
Kararın yanlış sınıflandırıldığını düşünüyorsanız bildirin.
Avukat görüşü ve savunma / Savunma için belge ve bilgiye erişim ile ilgili diğer kararlar
Başvuru; internete erişim ve çıktı alma imkânı olan bilgisayar sağlanması talebinin değerlendirilmesine ilişkin olarak ceza infaz kurumu idaresi tarafından verilen kararda kullanılan ifadeler nedeniyle masumiyet karinesinin, bu talebin reddedilmesi nedeniyle savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda tutuklu olarak bulunan başvurucuya tedavisine ilişkin belgelerin verilmemesi nedeniyle özel hayata saygı hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, infaz kurumunda tutuklu bulunan başvurucunun, çeşitli sağlık sorunları ile ilgili olarak gördüğü tedavilere ilişkin bilgilerin yer aldığı kayıtların kendisine verilmemesi nedeniyle özel hayata saygı hakkı kapsamındaki kişisel verilerin korunmasını isteme hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda internete ve bilgisayara erişimin sağlanması talebinin reddedilmesi nedeniyle ifade özgürlüğünün ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
Başvurucu, tutuklu olarak bulunduğu Askeri Cezaevinde, avukatı ve ailesi ile görüşmesinin kısıtlanması, izlenmesi ve savunma hazırlamak için gerekli olduğunu belirttiği internete erişiminin engellenmesi nedenleriyle adil yargılanma, özel hayata saygı hakkı ve haberleşme hürriyetinin ihlal edildiğini ileri sürmüş, bu hususların düzenlendiği yönetmeliğin ilgili maddelerinin iptali ve tazminat talebinde bulunmuştur.
Başvuru, savunma hazırlanması amacıyla müdafileri tarafından başvurucuya verilmek istenen iki adet klasöre Kocaeli 2 No. lu F Tipi Yüksek Güvenlikli Ceza İnfaz Kurumu Eğitim Kurulu (Eğitim Kurulu) tarafından el konulması ve buna ilişkin şikâyet ve itiraz başvurularının reddi nedenleriyle Anayasa’nın 36. , 40. ve 14 maddelerinin ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, gözaltı ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması, tutukluğun makul süreyi aşması, tutukluluğa ilişkin kararların bağımsız ve tarafsız olmayan sulh ceza hâkimliklerince verilmesi, tutukluluk ve itiraz incelemelerinin duruşmalı olarak incelenmemesi, soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması ve tutukluluğa ilişkin kararların sulh ceza hâkimliklerince verilmesi nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; ceza infaz kurumundaki bazı uygulamalar nedeniyle kötü muamele yasağının; ceza infaz kurumunda müdafi ile yapılan görüşmelerin kayıt altına alınması ve yayımlanan haberler nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, ceza infaz kurumunda kalabalık odada tutulma nedeniyle kötü muamele yasağının, kalabalık odada tutulmaya ilişkin olarak yapılan şikâyetin infaz hâkimliğince incelenmeksizin reddedilmesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, darbe teşebbüsüyle bağlantılı olarak yürütülen soruşturmada uygulanan tutuklama tedbirinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması, tutukluluk incelemelerinin hâkim/mahkeme önüne çıkarılmaksızın yapılması, gizlilik kararı nedeniyle hakkındaki belgeleri inceleyememesi ve tutukluluk incelemelerinde alınan savcılık görüşünün tebliğ edilmemesi nedenleriyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının; soruşturma aşamasındaki bazı işlemler ve ceza infaz kurumundaki uygulamalar sonucu savunma hakkının kısıtlanması nedeniyle de adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
Başvuru, infaz hâkimliğine yapılan başvurunun esasının incelenmemesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.